Vì sao kết hợp PAC và PAM theo quy trình hai bước
Nhiều nhà máy đổ PAC và PAM chung một điểm pha và mất gần hết hiệu quả của cả hai. Hai thuốc làm việc khác nhau: PAC trung hòa điện tích ở cấp hạt, PAM kéo các cụm đã hình thành thành bông lớn. Hiểu đúng cơ chế thì bố trí hai bước rất đơn giản.
Hai cơ chế, hai vai trò
PAC là muối nhôm đa phân, thủy phân nhanh trong nước, bám vào bề mặt hạt keo mang điện âm và làm hạt mất ổn định. Quá trình này diễn ra trong vài chục giây đến vài phút và cần khuấy mạnh để phân tán.
PAM là polyme phân tử lượng rất cao, một phân tử bám nhiều hạt cùng lúc, kéo chúng thành bông lớn lắng nhanh. PAM hoạt động tốt khi các cụm hạt nhỏ đã có sẵn để nối. Đó là lý do PAM luôn vào sau PAC.
| Tiêu chí | PAC | PAM |
|---|---|---|
| Vai trò | Trung hòa điện tích, khởi tạo cụm hạt | Nối cụm hạt thành bông lớn |
| Thời điểm tác dụng | Rất nhanh, giây đến phút đầu | Sau khi có cụm hạt |
| Khuấy | Mạnh, phân tán đều | Nhẹ dần, tránh vỡ bông |
| Nồng độ pha | Dung dịch 5 – 10% | Dung dịch 0,1 – 0,25% |
| Pha chung với thuốc kia | Không được | Không được |
Thứ tự và khoảng cách pha thuốc
Đổ PAC trước tại điểm khuấy mạnh, để 1 – 3 phút cho phản ứng trung hòa diễn ra, sau đó đổ PAM tại vị trí khuấy nhẹ hơn hoặc trước bể lắng một đoạn. Với bể liên hoàn nhỏ, hai điểm cách nhau một lớp chao dòng (baffle) là đủ.
Hai dung dịch gốc tuyệt đối không pha chung trong một thùng. PAC là dung dịch muối có pH thấp, gặp PAM sẽ làm polyme kết tủa, cả hai đều mất tác dụng và có thể làm tắc đường ống.
Phân công theo mục tiêu xử lý
Nước có độ đục cao nhưng hạt nhỏ: PAC làm việc chính, PAM lượng nhỏ để bông lắng gọn. Nước màu (dệt nhuộm, giấy): PAC giữ vai trò chính về màu, PAM hỗ trợ tách bùn màu. Nước mỏ, tuyển than: PAC xử lý lớp mịn trước, PAM anion phân tử lượng cao tạo bông lớn lắng nhanh trong thùng lắng.
Tỉ lệ phổ biến: nếu PAC vài chục gram mỗi m3, PAM thường chỉ cần khoảng vài phần nghìn gram đó, tức 0,5 – 3 g/m3 tùy loại bùn. Thêm PAM nhiều hơn không cho bông tốt hơn mà làm nước quánh và tốn tiền.
Ba dấu hiệu phối hợp đang sai
Bông nhỏ lắt lay không lớn lên dù đủ PAC: thiếu PAM hoặc PAM pha chưa tan hết. Nước sau lắng nổi váng mỏng: PAM vào quá sớm hoặc khuấy còn quá mạnh. Bùn trong bể lắng nổi lên thành cụm: PAM quá liều làm bông nhẹ bám khí. Ba dấu hiệu này đều chỉnh được bằng thứ tự pha và liều PAM, không cần đổi thuốc.
FAQ
Câu hỏi thường gặp
Có thể đổ PAC và PAM cùng một điểm pha không?
Không nên. Hai thuốc sẽ phản ứng với nhau trước khi kịp làm việc với nước. Cần hai điểm đổ cách nhau ít nhất một phút khuấy.
Dùng riêng PAM không PAC được không?
Chỉ hiệu quả với nước đã có hạt ổn định sẵn và tải hữu cơ thấp. Nước đục, màu cao cần PAC hoặc thuốc keo tụ khác đi trước.
Khoảng cách 1 – 3 phút đo bằng khoảng cách ống thế nào?
Tính theo thời gian lưu: nếu dòng chảy trong ống/bể kênh 1 phút đi được 15 mét thì hai điểm đổ cách nhau khoảng 15 – 45 mét.
Có số liệu phân tích nước sẵn?
Gửi cho chúng tôi — cấp sản phẩm, liều đề xuất và báo giá trong một ngày làm việc.